Reus van Annelies Verbeke

Reus.jpg

Annelies Verbeke
Reus
De Geus, 2006

Het valt de meeste auteurs zwaar om een tweede roman te schrijven na een succesvol debuut. Zo niet de Vlaamse Annelies Verbeke. Voor haar debuut Slaap! kreeg zij in 2004 zeer veel lof en zowel de Vlaamse als de Nederlandse debutantenprijs. Nog geen twee jaar later verschijnt reeds de opvolger Reus. Inhoudelijk een ander boek, maar ook hier weer een vrouwelijk hoofdpersonage dat het moeilijk heeft met het leven.

Hannah verlangt, net als haar zus Kim, naar spanning en verrassing in het leven. Maar beiden blijken geen toonbeeld van psychische stabiliteit en vreemd genoeg slaan zij juist door naar een gebrek aan levenslust. Het boek is opgedeeld in twee delen en na een aantal ontwrichtende gebeurtenissen aan het einde van het eerste deel, gaan de zussen in het tweede deel naar Australië, niet toevallig het land waar hun moeder voor het laatst is gezien. Deze moeder was op een dag plotseling uit het leven van de twee zusjes verdwenen. Hannah en Kim hebben de gewoonte ontwikkeld om elkaar op die dag te bellen en bij herhaling te vertellen hoezeer zij hun moeder haten. De afwezigheid van de moeder blijkt een belangrijk gegeven te zijn in het leven van de zussen. Zij staat symbool voor de leegheid in hun leven.

Niet voor niets ook heeft Verbeke voorafgaand aan ieder deel een citaat opgenomen van de Indiase dichter Tagore, die beide gaan over de noodzaak van gemis. In de citaten wordt de wens geuit altijd herinnerd te worden aan wat er nog te verlangen valt. Wat je ook al hebt of bereikt hebt, er valt altijd nog iets anders te hebben of te bereiken. Het is dus belangrijk om je te realiseren dat je nog iets mist, naar iets verlangt. Kim denkt op een bepaald moment in de roman dat het vinden van haar moeder een oplossing is.

De ontwikkelingen in het tweede deel dreigen enigszins te ontsporen. Op een bepaald moment raken de zussen verdwaald in de woestijn, zonder benzine en water. Verbeke hanteert daar hallucinaties van achtervolgers als symbool voor Hannahs gemis. Het toeval wil echter dat de moeder hen vindt en hen meeneemt naar haar vrouwenkamp. In haar beschrijvingen van de sekte of ‘stam’ van de moeder met haar extreme denkbeelden over mannen, begeeft Verbeke zich op glad ijs. De ontwikkelingen die volgen, lijken nogal ver gezocht en alles eindigt vervolgens met een ietwat zoetsappige scène waarmee alle problemen opgelost blijken.

De twee delen, verteld vanuit het ikperspectief, worden onderbroken door een aantal gekke e-mails, gericht aan (een) onbekend(en), waarin Hannah een noodkreet zet. De dreiging en spanning in de roman zijn in een prettige dosis aanwezig. Ze komen mede tot stand door het aanwezige doodsverlangen en de latente waanzin van de vrouwen. Verbeke bouwt haar verhaal goed op en haar stijl kenmerkt zich door korte, heldere zinnen die getuigen van een groot taalgevoel. Met Reus heeft Verbeke een gedurfde, veelzeggende, mooie opvolger van haar succesvolle debuut geschreven.

Share